{"id":96,"date":"2026-04-04T18:49:39","date_gmt":"2026-04-04T18:49:39","guid":{"rendered":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/?p=96"},"modified":"2026-04-04T18:54:32","modified_gmt":"2026-04-04T18:54:32","slug":"izamuka-ryibiciro-byibikomoka-kuri-peteroli-rikomeje-guhangayikisha-abanyarwanda-byumwihariko-abanyeshuri-ba-kaminuza-na-rubanda-rugufi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/izamuka-ryibiciro-byibikomoka-kuri-peteroli-rikomeje-guhangayikisha-abanyarwanda-byumwihariko-abanyeshuri-ba-kaminuza-na-rubanda-rugufi\/","title":{"rendered":"Izamuka ry\u2019ibiciro by\u2019ibikomoka kuri peteroli rikomeje guhangayikisha Abanyarwanda, by\u2019umwihariko abanyeshuri ba kaminuza na rubanda rugufi"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Kuva ku munsi wejo hashize, abaturage benshi mu Rwanda bakomeje kugaragaza impungenge zishingiye ku izamuka rikabije ry\u2019ibiciro by\u2019ibikomoka kuri peteroli, cyane cyane lisansi na mazutu. Iri zamuka rifite ingaruka zikomeye ku buzima bwa buri munsi, kuko ritagarukira gusa ku bijyanye no gutwara abantu n\u2019ibintu, ahubwo rinazamura ibiciro by\u2019ibicuruzwa n\u2019izindi serivisi z\u2019ingenzi zifasha abaturage mu mibereho yabo.<\/p>\n<p>Nk\u2019uko byatangajwe n\u2019inzego zibishinzwe, ibiciro bishya byatangiye gushyirwa mu bikorwa mu ntangiriro z\u2019ukwezi kwa Mata 2026 byagaragaje izamuka rigaragara ugereranyije n\u2019ibyumweru byari byabanje. Kuri ubu, igiciro cya lisansi kirenga amafaranga 2,300 ku litiro, mu gihe mazutu yo igeze ku mafaranga arenga 2,200 ku litiro. Ibi byatumye ibiciro by\u2019ingendo, haba mu mijyi no mu ntara, bizamuka ku buryo bugaragara, bigatuma ubuzima burushaho guhenda ku baturage basanzwe.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Abaturage, cyane cyane abafite ubushobozi buke, bavuga ko ubuzima bugenda burushaho kugorana. Abanyeshuri biga muri kaminuza, by\u2019umwihariko abahabwa inkunga ya Leta, ni bamwe mu bibasiwe cyane n\u2019iki kibazo. Bagaragaza ko amafaranga bahabwaga mbere atakibasha kubatunga uko bikwiye. Umwe muri bo yagize ati: \u201cAmafaranga ibihumbi 40 twahabwaga mbere, ubu ntakibasha gukemura ibibazo byose. Iyo ukuyeho ubukode 15000 frw, gaze 14500 frw cyangwa amakara 20000 frw, internet n\u2019andi mafaranga y\u2019ibanze 5000 frw, ntihasigara amafaranga ahagije yo kugura ibiribwa.\u201d<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-102\" src=\"http:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093144-300x174.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"174\" srcset=\"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093144-300x174.jpg 300w, https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093144-150x87.jpg 150w, https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093144-768x445.jpg 768w, https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093144.jpg 847w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>Si abanyeshuri gusa bahangayikishijwe n\u2019iki kibazo, kuko n\u2019abacuruzi n\u2019abakora imirimo itandukanye bagaragaza ko igiciro cyo gutwara ibicuruzwa cyazamutse, bigatuma nabo bongera ibiciro ku bicuruzwa byabo. Ibi bituma isoko ryose rizamukaho ibiciro, umuturage usanzwe akagorwa no kubona ibyo kurya n\u2019ibindi bikenerwa buri munsi.<\/p>\n<p>Abasesenguzi mu by\u2019ubukungu bagaragaza ko iri zamuka rifitanye isano n\u2019ibibazo byo ku rwego mpuzamahanga. Amakimbirane n\u2019intambara zibera mu bice bitandukanye by\u2019isi, cyane cyane mu Burasirazuba bwo Hagati aho ibihugu bikungahaye ku mavuta nka Iran bihanganye n\u2019ibihugu bikomeye nka Leta Zunze Ubumwe za Amerika na Israel, bituma ibiciro bya peteroli ku isoko mpuzamahanga bizamuka. Ibi bigira ingaruka ku bihugu bitumiza peteroli hanze, birimo n\u2019u Rwanda.<\/p>\n<p>N\u2019ubwo ibi bibazo bihari, Guverinoma y\u2019u Rwanda ikomeje kugaragaza ko ubukungu bw\u2019igihugu buhagaze neza. Mu kiganiro Minisitiri w\u2019Intebe, Dr Justin Nsengiyumva, yagiranye n\u2019itangazamakuru, yavuze ko ubukungu bw\u2019u Rwanda bwazamutse ku gipimo cya 9.4% mu mwaka wa 2025, buvuye kuri 8.9% mu mwaka wa 2024. Ibi byerekana ko ubukungu bw\u2019igihugu bukomeje kwiyongera ku rwego rushimishije, buruta n\u2019impuzandengo y\u2019ibihugu byo munsi y\u2019Ubutayu bwa Sahara ndetse n\u2019iy\u2019isi muri rusange.<\/p>\n<p>Yasobanuye ko iri zamuka ryatewe n\u2019iterambere mu nzego zitandukanye zirimo serivisi, ubuhinzi n\u2019inganda, byose bikomeje kuzamuka ku gipimo cyiza. Yagize ati: \u201cUbukungu bwacu bwifashe neza. Nubwo hari ibibazo, turabizi kandi turiteguye kubikemura. Abaturage ntibakwiye kwiheba kuko hari ingamba zikomeje gufatwa.\u201d<\/p>\n<p>Ku bijyanye n\u2019ingaruka z\u2019intambara iri mu Burasirazuba bwo Hagati, Guverinoma yavuze ko ikomeje gukurikirana uko ibintu bihagaze, kandi ko ibyemezo bizajya bifatwa hashingiwe ku nyungu z\u2019igihugu. Mu rwego rwo kwitegura, u Rwanda rufite ubushobozi bwo kubika ibikomoka kuri peteroli bishobora kumara amezi arenga atandatu, bigafasha kugabanya ingaruka z\u2019ihindagurika ry\u2019ibiciro ku isoko mpuzamahanga.<\/p>\n<p>Byongeye kandi, hari ingamba zafashwe zigamije kugabanya gukoresha ibikomoka kuri peteroli, harimo guteza imbere ingufu zisimbura izisanzwe nka gaz ikoreshwa mu ngo, ndetse no kubyaza umusaruro gaz methane iboneka mu Kiyaga cya Kivu. Biteganyijwe ko mu mwaka wa 2029, hazaba hatangiye kuboneka ingufu zingana na megawatt 185 zituruka kuri iyo gaz, bikazafasha mu kugabanya igitutu ku ikoreshwa rya peteroli.<\/p>\n<figure id=\"attachment_98\" aria-describedby=\"caption-attachment-98\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-98\" src=\"http:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093145-300x229.webp\" alt=\"Dr Justin Nsengiyumva\" width=\"300\" height=\"229\" srcset=\"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093145-300x229.webp 300w, https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093145-150x114.webp 150w, https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/1001093145.webp 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-98\" class=\"wp-caption-text\">Dr Justin Nsengiyumva<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; Kuva ku munsi wejo hashize, abaturage benshi mu Rwanda bakomeje kugaragaza impungenge zishingiye ku izamuka rikabije ry\u2019ibiciro by\u2019ibikomoka kuri peteroli, cyane cyane lisansi na mazutu. Iri zamuka rifite ingaruka zikomeye ku buzima bwa buri munsi, kuko ritagarukira gusa ku bijyanye no gutwara abantu n\u2019ibintu, ahubwo rinazamura ibiciro by\u2019ibicuruzwa n\u2019izindi serivisi z\u2019ingenzi zifasha abaturage mu&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":99,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":3,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-96","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lifestyle"],"aioseo_notices":[],"views":34,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=96"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":103,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96\/revisions\/103"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=96"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=96"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/idembe.net\/idembenews\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=96"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}